Czerwona Dachówka Wypalana: Tradycja, Estetyka i Nowoczesność w Pokryciach Dachowych

Niezmienny Urok Czerwieni na Dachach

Moda i styl życia nieustannie się zmieniają, ale od niemal 3000 lat dachy budowane są z tradycyjnej czerwonej dachówki. Ta klasyczna kolorystyka doskonale komponuje się z zabytkami, tradycyjnym budownictwem i naturalną zielenią roślinności. Coraz częściej także plany zagospodarowania przestrzennego zawierają wytyczne określające kolor dachówki, którą można wykorzystać do zabudowy na danym terenie. Producenci wychodzą naprzeciw zapotrzebowaniu na tradycyjną estetykę i proponują także nowoczesne dachówki w czerwonych barwach. Tworzy to elegancki mariaż wysmakowanej formy z klasyczną kolorystyką.

W projektach domów zwykle proponuje się dachy w barwach neutralnych, by łatwiej było wkomponować dom w otoczenie. Architekci pozostawiają ostateczny wybór kolorów pokrycia inwestorom. Nie jest to zadanie łatwe, ponieważ obecnie producenci oferują olbrzymi wybór kolorów dachówek ceramicznych i cementowych oraz blach.

ZOBACZ GALERIĘ CZERWONYCH DACHÓW >>

Kolor Dachu a Przepisy Prawne i Harmonijne Wkomponowanie w Otoczenie

Kolor dachu to nie zawsze wolny wybór inwestora. W niektórych gminach barwę pokrycia narzuca miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego (nie dotyczy to kolorystyki elewacji, sugerowane jest jedynie utrzymanie jej w kolorach pastelowych). Kolor dachu może także podyktować konserwator zabytków, jeśli nieruchomość znajduje się pod jego ochroną. Zanim więc zdecydujemy się na konkretne pokrycie, spójrzmy poza własną działkę, na domy sąsiadów. Często bowiem osiedla domów jednorodzinnych mają podobne zabudowania i tylko projekty domów z takim pokryciem mogą być złożone w urzędzie. Wymagania dotyczące koloru dachu wynikają z potrzeby zachowania ładu w danej okolicy, dbania o jego harmonię kolorystyczną lub unikalny charakter danego miejsca. Z tego powodu czasami pokrycie inne niż tradycyjnie czerwone nie wchodzi w grę. Przepisy jednak nie określają dokładnie odcienia czerwonego, ponieważ uzyskanie jednolitej kolorystyki byłoby trudne ze względu na różnorodność barw materiałów oferowanych przez producentów. Zazwyczaj podawana jest więc paleta dopuszczalnych kolorów.

Nawet wtedy, gdy przepisy nie wymuszają na nas decyzji o czerwonym pokryciu, ale większość domów ma dach utrzymany w tej kolorystyce, lepiej nie wybierajmy takiego, które będzie się wyróżniać na tle innych (na przykład zielonego lub niebieskiego). Lepiej będzie wyglądać dom pasujący do otoczenia niż na siłę oryginalny.

„Dobór kolorystyki dachu determinuje bardzo wiele kolejnych decyzji. Jeżeli w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego mamy wskazania dotyczące kolorystiki - to musimy się do nich dostosować. Najczęściej dotyczą one właśnie kolorystyki dachu” - mówi architekt Monika Lisowska-Łętocha, Dyrektor Pracowni Projektowej ARCHON+. Niestety, nieumiejętnie skomponowana aranżacja potrafi zepsuć całą koncepcję wizualną projektu a nawet otoczenia. Z tego powodu wybór kolorystyki dachu nie jest sprawą prostą a mnogość dostępnych dachówek w różnorakich barwach jeszcze bardziej ją komplikuje.

Dachówki Ceramiczne: Tradycja i Innowacja w Czerwonych Odcieniach

Ceramiczne dachówki mają nowoczesne kształty oraz wyjątkowo intensywną ceglaną czy miedzianą barwę będącą efektem technologii produkcji. Są one nie tylko angobowane (powlekane przed wypaleniem barwioną gliną z dodatkami uszlachetniającymi), ale i barwione w masie, co sprawia, że na połaci dachu nie widać różnic w odcieniu nawet w miejscu obróbek dekarskich.

Naturalna Gliny Siła Koloru

Można uznać, że kolor dachówek ceramicznych jest z góry narzucony, ponieważ produkuje się je z naturalnego materiału, jakim jest glina. Odcień zależy od jej złoża i związanej z tym zawartości związków żelaza, które w trakcie wypalania nadają dachówce określoną barwę. Większość z dachówek ceramicznych ma kolor naturalny - przeważnie ceglastoczerwony. Barwę tę producenci określają jako czerwień naturalną. Dachówki naturalne nie muszą być jednak tylko ceglastoczerwone. Uzyskanie innego efektu kolorystycznego niż pozwala na to naturalny skład chemiczny gliny wymaga innych metod barwienia.

Intensywniej-sze odcienie czerwieni - miedziany, czerwień winną, antik płomieniowany - osiąga się przez angobowanie i glazurowanie. W kolorze czerwonym dostępny jest niemal każdy model dachówek ceramicznych.

Angoba i Glazura - Techniki Uszlachetniania Powierzchni

Angobowanie jest nowoczesną metodą barwienia, polegającą na przygotowaniu mieszanki rozrzedzonej gliny używanej do produkcji dachówek oraz specjalnych barwników i naniesienia tej mieszanki w kabinie natryskowej na wysuszoną, ale nie wypaloną jeszcze dachówkę. Po wyschnięciu angoby dachówka jest wypalana, co w efekcie daje barwną powłoką tworzącą homogeniczną całość. Angoby kwarcowe wykonywane są tą samą technologią co angoby tradycyjne, dają jednak powierzchnię bardziej błyszczącą, nadając pokryciu zupełnie wyjątkowy i niepowtarzalny wygląd. Tradycyjna dachówka jest przed wypaleniem szkliwiona lub powlekana warstwą angoby (szlachetnej glinki nadającej kolor). Wewnątrz pozostaje jednak w naturalnym odcieniu gliny. Tylko dachówki poddane procesowi barwienia w masie mają podobny kolor zarówno na wierzchu, jak i w środku. Takie rozwiązanie pozwala przez wiele lat zachować harmonijną i intensywną kolorystykę dachu.

Barwienie w Masie - Gwarancja Jednolitego Koloru

Proces barwienia w masie polega na dodaniu do gliny odpowiednich pigmentów mineralnych jeszcze przed uformowaniem dachówek. Proporcje i skład pigmentów są odmierzane bardzo precyzyjnie, aby uzyskać kolor bez obniżenia parametrów technicznych ostatecznego produktu. Całość masy jest mieszana aż do momentu uzyskania jednolitej, plastycznej konsystencji. Po wycięciu odpowiedniego kształtu dachówki są suszone i pokrywane warstwą angoby. W końcowym etapie dachówka jest wypalana w piecu. Dzięki właściwemu procesowi produkcji barwiona w masie dachówka jest bardzo odporna na działanie mrozu, ognia, promieni UV i zmiennych warunków atmosferycznych. Odpowiednia waga daje pokryciu wytrzymałość na silne wiatry. Poddane procesowi barwienia w masie dachówki mają podobny kolor zarówno na wierzchu, jak i w środku. Ewentualne uszkodzenia mechaniczne i zarysowania na powierzchni dachówek także nie będą wpływać negatywnie na wygląd dachu.

Klasyczne Kształty Ceramicznych Dachówek Czerwonych

• Opal i Opal Żłobkowany: To ceramiczne dachówki karpiówki o najsilniejszych regionalnych korzeniach i najbardziej tradycyjnym kształcie. Bardzo często ta dachówka jest także stosowana w remontach zabytkowych dachów.
• Granat: Ten model, o kształcie tzw. marsylki - pierwszej przemysłowo produkowanej dachówki zakładkowej - dostępny jest jedynie w naturalnym kolorze ceglanym i miedzianym.
• Karpiówka: Używana w Polsce nazwa karpiówka pochodzi od jednego ze sposobów krycia dachu, który układem przypomina rybią łuskę, zwłaszcza karpia. Nowy typ dachówki płaskiej, zdatnej do krycia stromych dachów, pojawił się w XI w. w Prowansji. Początkowo miała ona kształt prawie kwadratowy. W celu możliwości zawieszenia jej na łatach górna jej krawędź zagięta była ku dołowi. Z czasem kształt dachówki uległ wydłużeniu. Zagięcie zamieniono na dziurki służące do mocowania jej drewnianymi kołeczkami lub gwoździami do łat, a z upływem czasu od spodu pojawił się „nosek” do zawieszania. Typowa karpiówka ma kształt prostokąta, w którym jedna z krótszych krawędzi jest zakończona w jakimś profilem, a druga zakończona jest z jednej strony wystającym noskiem lub otworami służącymi do umocowania jej do łaty więźby dachowej. Wykrój produkowanych i użytkowanych dachówek karpiówek był jednak mocno zróżnicowany: najbardziej pospolity był wykrój segmentowy, poza tym występował wykrój półokrągły, łukowy, prosty, w kształcie tarczy herbowej, sześciokątny, rombowy, gotycki i wieżowy. Ponadto dodatkowo wyrabiane były karpiówki połówkowe, odpowiednio skrócone kalenicowe, okapowe i mniejszych rozmiarów wieżowe. Dachówki karpiówki należą do dachówek niefalcowanych, płaskich i ciągnionych. W celu zapewnienia im lepszej wentylacji na górnej lub dolnej powierzchni znajdowały się rowki lub różnego rodzaju żebra. Powierzchnie karpiówek była gładkie, chropowate, szczotkowane lub czesane, niekiedy profilowane, a nawet ręcznie ornamentowane. W celu uatrakcyjnienia wyglądu dachu, średniowieczne dachówki już od XII w. glazurowano, a od XIV w. pokrywano angobą. Dachówka karpiówka jest jednym z cięższych pokryć dachowych. Jej atutem jest możliwość krycia nią dachów o skomplikowanej konstrukcji. Układano ją na dachach stromych, o kącie nachylenia połaci powyżej 31°. Karpiówką kryto pojedynczo lub podwójnie. Krycie pojedynczo używano niezbyt często na budynkach gospodarczych. Wielkość dachówki karpiówki była w ciągu kilku wieków jej istnienia różna, w zależności od wykonawcy. Od początku XIX w. administracyjnie starano się znormalizować jej wielkość.
• Esówka - Holenderska: We Flandrii w Niderlandach od XV w. zaczęto używać żłobionych dachówek esówek, o profilu w kształcie leżącej litery „S”, które przy układaniu zachodziły jedna na drugą. Od miejsca ich powstania zwano je powszechnie holenderskimi. Protoplastami tej dachówki były mnich-mniszka, ponieważ złączenie tych dachówek dało w efekcie wgłębienie złączone z falą. Formy esówki były różne w zależności od producenta. Wgłębienie mogło być mniej lub bardziej wklęsłe, a fala bardziej lub mniej wypukła czy zakrzywiona. Oprócz esowatej formy charakterystycznym dla tej dachówki było ukośne przycięcie w prawym rogu głowowym i lewym rogu stopowym, które mogło być krótsze lub dłuższe. Najpierw wykonywano ręcznie esówki zwykłe, a z ubiegiem czasu - tłoczone esówki płaskie z kilkukrotnym zamkiem bocznym, górnym i dolnym, biegnącym wokół bardzo płytkiej muldy. Bardzo szczelne esówki płaskie nadają się szczególnie do krycia połaci dość płaskich. Występują też esówki podwójne.
• Dachówka Płaska (np. Tegalit): Prosty i gładki profil dachówki Tegalit pozwala na oryginalne połączenie klasycznej ceglanej barwy z wysmakowaną oraz nowoczesną formą. Umożliwia to osiągnięcie kompromisu między tradycyjną kolorystyką połaci nawiązującą do regionalnej historii a awangardowym designem XXI wieku. Dachówka płaska czerwona to popularny wybór pokrycia dachowego w Polsce. Łączy estetykę z funkcjonalnością. Występuje w dwóch głównych rodzajach: ceramicznym i cementowym. Ceramiczne są trwalsze, ale droższe. Cementowe są lżejsze i tańsze. Czerwony kolor nadaje budynkom charakteru. Płaski kształt zapewnia nowoczesny wygląd. Estetyka to jeden z głównych atutów płaskiej dachówki ceglastej. Jej gładka powierzchnia i intensywny kolor dodają elegancji i charakteru każdemu budynkowi. Trwałość to kolejna kluczowa zaleta. Czerwona dachówka nowoczesna typu płaskiego, szczególnie ceramiczna, może służyć nawet 100 lat. Odporność na warunki atmosferyczne to cecha, która wyróżnia dachówkę płaską czerwoną. Skutecznie chroni przed deszczem, śniegiem i mrozem. Izolacja akustyczna to dodatkowy bonus. Pokrycie dachowe czerwone z płaskich dachówek skutecznie tłumi hałasy zewnętrzne, zapewniając komfort mieszkańcom. Dachówka płaska czerwona oferuje bogactwo odcieni - od jasnej ceglastej czerwieni po głęboką burgundową. Możemy znaleźć też warianty z nutami brązu czy pomarańczu. Wykończenie matowe nadaje dachowi subtelny, elegancki wygląd. Odbija mniej światła, co może być korzystne w przypadku budynków w gęstej zabudowie. Z kolei wykończenie błyszczące zapewnia efektowny połysk. Dachówka płaska angobowana z błyszczącym wykończeniem odbija więcej światła, co może optycznie powiększać dach.

Nowoczesne Dachówki Ceramiczne w Tradycyjnych Barwach

Obecnie mamy dużo większe możliwości wyboru odcieni - od naturalnego jasnoczerwonego z odcieniami pomarańczu, przez ceglastoczerwony, czerwony, wiśniowy, ciemnoczerwony, bordowy, aż po burgund. W sprzedaży są także nowoczesne dachówki w czerwonych kolorach. Gładki profil nowoczesnych dachówek ceramicznych pozwala na oryginalne połączenie klasycznego odcienia z nowoczesną formą.

Dachówki Cementowe: Trwałość i Nowoczesne Technologie

Cementowe dachówki, takie jak Tegalit, Romańska, Celtycka i Bałtycka, są produkowane z wykorzystaniem zaawansowanych technologii, m.in. Lumino i Cisar, które zapewniają im wyższą odporność na warunki atmosferyczne, bardzo trwały kolor i odporność na porastanie mchami oraz zabrudzenia. Aby nadać im czerwony kolor, barwi się je w masie naturalnymi pigmentami.

Charakterystyka Cementowych Pokryć Dachowych

Większość z modeli cementowych dachówek ma falisty, asymetryczny profil, bardzo popularny na polskich dachach. Są jednak i takie, które łączą zalety zakładkowych dachówek profilowanych z klasycznym kształtem karpiówki.

• Bałtycka: Ma falisty, asymetryczny i popularny na polskich dachach profil. Ceglana połać w kształcie fal pięknie załamuje światło i bezpośrednio odnosi się do architektonicznych korzeni naszego regionu geograficznego.
• Tegalit: Jak wspomniano, prosty i gładki profil dachówki Tegalit pozwala na oryginalne połączenie klasycznej ceglanej barwy z wysmakowaną oraz nowoczesną formą.

Dachówki cementowe (tańsze od ceramicznych), odznaczają się wyjątkową twardością, szczelnością, odpornością i wytrzymałością na niekorzystne warunki atmosferyczne.

Inne Pokrycia Dachowe w Kolorze Czerwonym

Chociaż artykuł skupia się na dachówkach wypalanych, warto wspomnieć o innych materiałach dostępnych w kolorze czerwonym, które mogą stanowić alternatywę lub uzupełnienie dla tradycyjnych rozwiązań.

Blachodachówki i Blachy Płaskie

Blacha stalowa ma naturalnie szary odcień. Inną barwę - poza warstwami ochronnymi - nadają jej powłoki lakieru. Każdy z producentów ma własną paletę kilkunastu podstawowych barw, dostępnych w różnych stopniach połysku (standard, satyna, mat). Spośród nich najczęściej wybierane są barwy tradycyjnie kojarzące się z dachem - a więc odcienie czerwieni. Większość dostępnych na rynku modeli jest oferowana przynajmniej w jednym z nich (na przykład ceglastym, ceglastoczerwonym), a niektóre nawet w dwóch lub trzech (także na przykład czerwony, wiśniowy, burgund, terracota, cloudy anticato). Mogą być gładkie i błyszczące, bez połysku i lekko chropowate, ze strukturą wytłaczaną lub wyciskaną (podobną do skórki pomarańczy), metaliczne. Dzięki zaawansowanej technologii renomowani producenci ograniczyli do minimum różnice w kolorystyce pokrycia.

Blacha płaska to dobra propozycja dla osób ceniących ponadczasową i minimalistyczną architekturę. Blacha płaska pozwoli przełamać monotonię czerwonych dachów w okolicy, krytych dachówkami i blachodachówkami. Jeśli chodzi o formę, to czerwoną blachę płaską możemy kupić w postaci paneli zatrzaskowych i arkuszy łączonych na rąbek stojący. Są one bardzo plastycznym materiałem. Zależnie od zamierzonego efektu można sprawić, że dach będzie tłem dla elewacji lub będzie przyciągał uwagę.

• Blacha ze stali powlekanej: Tu mamy największy wybór kolorów. Blacha ta jest dostępna nie tylko w naturalnym dla blachy grafitowym kolorze, ale także w czerwieni. Wybór standardowych odcień jest tu jednak mniejszy niż w blachodachówkach. To głównie ceglasty i czerwony. Kolor z upływem czasu nie powinien ulegać zmianie, może się co najwyżej nieco przybrudzić lub porosnąć mchem.
• Blacha cynkowo-tytanowa: Raczej nie występuje w kolorze czerwonym. Naturalna patyna ma barwę jasnoszarą, niebieskoszarą lub grafitową. Są jednak blachy fabrycznie patynowane na kolor czerwony. Uzyskuje się to poprzez dodanie w tym procesie mineralnych pigmentów. Kolorowe wykończenie zachowuje naturalną fakturę patynowanego cynku.

W porównaniu z blachodachówką, dachówka płaska czerwona oferuje lepszą izolację akustyczną i termiczną. Jest trwalsza, ale droższa w zakupie i montażu. Gont bitumiczny jest tańszy od dachówki płaskiej czerwonej, ale ma krótszą żywotność. Dachówka zapewnia lepszą ochronę przed warunkami atmosferycznymi i ognia.

Techniczne Aspekty Użycia Czerwonych Dachówek

Dlaczego Dachówka o Kolorze Czerwonym Może Mieć Różne Odcienie w Jednej Dostawie?

Dachówki ceramiczne są produktem naturalnym. Powstają w procesie wypalania gliny, która rzadko występuje w jednolitych złożach. Glina jest wrażliwa na niewielkie różnice temperatury, jakie mogą się pojawić w piecu w trakcie wypalania. Proces przygotowania gliny i jej wypału jest tak opracowany, aby dachówki były przede wszystkim trwałe - nie nasiąkliwe i mrozoodporne. Z tych powodów kolorystyka dachówek ma swoją cechę szczególną: w większości wypadków dachówki różnią się odcieniami między sobą w tej samej partii produkcyjnej. Dotyczy to głównie dachówek w kolorze naturalnym. Natomiast zmniejszenie różnic kolorystycznych osiąga się przez angobowanie powierzchni dachówek oraz barwienie w masie dachówek. Dzięki procesowi barwienia w masie oraz angobowania klienci uzyskują dłuższą świeżość powłoki oraz lepszą stabilność koloru, zapewniającą jego powtarzalność. Nowy kolor umożliwia połączenie cech nowoczesnych produktów z tradycją kolorystyczną.

Odporność na Zanieczyszczenia i Warunki Atmosferyczne

W regionach o dużym zanieczyszczeniu powietrza zaleca się stosowanie dachówek angobowanych. Dachówka w kolorze czerwieni naturalnej jest bardziej porowata, w związku z czym łatwiej osadzają się na jej powierzchni zanieczyszczenia znajdujące się w powietrzu, powodując jej szybsze zabrudzenie. Osadzające się zanieczyszczenia w postaci drobin ziemi (zwłaszcza od strony północnej) tworzą podłoże dla mchów.

Dachówki cementowe, produkowane z wykorzystaniem zaawansowanych technologii, takich jak Lumino i Cisar, zapewniają wyższą odporność na warunki atmosferyczne, bardzo trwały kolor i odporność na porastanie mchami oraz zabrudzenia.

Wzmocnienie Konstrukcji Dachu Pod Cięższe Pokrycia

Zastosowanie dachówek ceramicznych na dachu wymusza fachowe zaprojektowanie i wykonanie dachu. Oszczędności na rozmiarach elementów konstrukcji więźby dachowej przy zastosowaniu lekkich pokryć są fikcyjne i prowokują duże błędy wykonawcze. Dach według Polskich Norm musi wytrzymać obciążenia pochodzące z sumowania się nacisków wiatru i śniegu. Bardzo często więźby przeznaczone pod lekkie pokrycia nie uwzględniają wymogów tej normy i są za słabe. Jest to szczególnie groźne przy zauważalnych już zmianach klimatycznych. Dodatkowo wymagania dotyczące termoizolacyjności dachów wymuszają zwiększanie wysokości krokwi ponad potrzeby wynikające z sił działających na dachy (dotyczy to głównie poddaszy mieszkalnych). Dachówka karpiówka jest jednym z cięższych pokryć dachowych. Jej atutem jest możliwość krycia nią dachów o skomplikowanej konstrukcji.

Dachy Ceramiczne czy Cementowe - Które Lepsze?

Wybór pokrycia zawsze należy do Klienta, dlatego w tej chwili możemy przytoczyć tylko najważniejsze zalety dachówek ceramicznych: Bardzo dobra estetyka dachówki - podwyższają estetykę całego budynku. Ilość oferowanych wzorów i kolorów zadowoli każdego klienta. Tradycja - kupując dachówki ceramiczne, Klient nabywa wiedzę wielu pokoleń i narodów. Z dachówką nie ponosi się ryzyka, jakie grozi przy pokryciach nie sprawdzonych w polskim klimacie. Są bardzo starym rodzajem pokrycia dachowego i w związku z tym są bardzo dobrze opracowane pod względem teorii i sposobów ich układania. Są jedynym pokryciem dachowym, które w Polsce objęte jest normami produkcyjnymi i wykonawczymi. Tylko na temat dachówki jest tak wiele publikacji dotyczących jej układania. Relatywnie do swojej trwałości są bardzo tanie. Różnice kosztowe w stosunku do innych pokryć są niewielkie i nie odpowiadają różnicom w własnościach i zaletach. Trwałość dachówek jest niepodważalną (udowodnioną historycznie) zaletą wobec innych pokryć. Często popełnianym przez inwestorów błędem jest porównywanie cen pokryć, a tak naprawdę to najważniejsze są dla nich koszty całkowite przewidywanych inwestycji i efekty, jakie osiągną za te pieniądze. Są to pokrycia, które wymagają zastosowania dużej grupy innych materiałów podwyższających koszt całkowity dachu przy prawidłowym ich ułożeniu. W przeciwieństwie do nie fachowych poglądów, ciężkość pokrycia jest jego zaletą, a nie wadą. Dowiodły tego ostatnie wichury. Silny wiatr wywołuje z jednej strony dachu duże siły dociskające, a z drugiej jego strony zasysające. I ten sposób działania wiatru jest przyczyną dużo większych szkód na dachach pokrytych lekkimi materiałem. Pokrycia dachówkowe można łatwo reperować i modyfikować - wymienia się poszczególne sztuki. Dachówki ceramiczne są produktem ekologicznym bazującym na naturalnych surowcach, jakimi są: glina i woda. Wypala się je przy użyciu gazu ziemnego, dającego najmniej szkodliwe spaliny. Po zużyciu nie wymagają rekultywacji i mogą być łatwo przetworzone. Jest bardzo dużo dobrze opracowanych kształtów dachówek oraz rodzajów powłok na nich stosowanych (ogromna kolorystyka). W związku z tym można bardzo dobrze dobrać dachówkę do kształtu dachu i do kolorystyki budynku oraz do możliwości finansowych budującego. Dachówki oferowane są w systemach zapewniających realizację każdego typu dachu oraz umożliwiających spełnienie wszelkich funkcji dachów. Wszystkie akcesoria dodatkowe i dachówki specjalne są produkowane według tych samych zasad i metod co dachówki podstawowe. Dlatego ich obecność (niezbędna) na dachu tylko podwyższa estetykę dachu i budynku.

Montaż i Układanie Dachówek

• Deskowanie dachu: O deskowaniu dachu powinien decydować architekt wykonujący projekt techniczny dachu. Decyzja o konieczności deskowania połaci dachowej powinna wynikać z określenia stopnia szczelności pokrycia dachowego wynikającego bezpośrednio z kąta nachylenia połaci dachu oraz zastosowanego rodzaju pokrycia.
• Mocowanie dachówek: Dachówki ceramiczne mocowane są do łat za pomocą klamer metalowych lub śrub na dachach, które mogą być obciążone siłami ssącymi wiatru przewyższającymi wagę dachówek. Sposób mocowania określa się podając ilość mocowanych dachówek na metr kwadratowy pokrycia. Minimalna ilość mocowań przypadających na metr kwadratowy podawana jest przez producentów. Ilość mocowań zależy od: kąta nachylenia połaci dachówek; strefy wiatrowej, w której znajduje się budynek; obszaru połaci dachu, w którym znajduje się dachówka; od kształtu dachu; wysokości budynku mierzonej na kalenicy; rodzaju dachówki; typu konstrukcji dachu istotnego dla penetracji wiatru. Bez względu na podaną przez producenta ilość niezbędnych mocowań należy mocować każdą dachówką, gdy: znajduje się na krawędzi szczytu dachu lub na krawędzi innych stref brzegowych dachu; dach ma kąt nachylenia połaci powyżej 65°; jest to dachówka przystosowana do mocowania stopni i ław kominiarskich oraz płotków przeciwśniegowych. Zaleca się również mocowanie wszystkich gąsiorów na dachu.
• Wentylacja dachu: Konstrukcja dachu spadzistego podlega stałym ruchom wywołanym wiatrem i w związku z tym pokrycie musi być tak skonstruowane, aby nie przenosiło naprężeń. Dlatego tak wiele trwałych i sprawdzonych historycznie pokryć składa się z elementów drobnowymiarowych układanych na zakład, umożliwiających niewielkie wzajemne przesuwanie się elementów. Bardzo ważne jest również i to, że dzięki zakładom umożliwiającym wymianę powietrza, pokrycia tego typu dają się łatwo przewentylować. Oczywiście zakłady w drobnowymiarowych pokryciach dachów spadzistych mogą być penetrowane przez deszcz lub drobny śnieg niesiony bardzo silnymi wiatrami. To zjawisko jest jednak skutecznie eliminowane przez warstwą wstępnego pokrycia dachu, która jednocześnie powinna umożliwiać wyparowanie wilgoci wewnętrznej. Niewątpliwie do najlepiej sprawdzonych historycznie pokryć dachowych należą dachówki. Ich stały rozwój techniczny doprowadził do uzyskania kształtów, dzięki którym doskonale odprowadzają z opadów atmosferycznych. Wśród wielu rodzajów dachówek, ceramiczne dachówki tłoczone posiadające zamki boczne i czołowe, najlepiej radzą sobie z problemem przewiewania.

  Jak wyciągnąć dachówkę ceramiczną falistą przy montażu instalacji PV.
• Kąt nachylenia dachu: Znaczący wpływ na wielkość obciążeń spowodowanych działaniem wiatru ma kąt nachylenia połaci dachowej. Czym jest on mniejszy, tym siły ssące wiatru są większe. Przekonało się o tym wielu właścicieli dachów płaskich. Dachy spadziste mają najmniejsze pochylenie 10° i od tej wartości aż do 30° występują najsilniejsze obciążenia wiatrowe. W tym zakresie nachylenia waga pokrycia ma największe znaczenie. Czym pokrycie jest cięższe, tym bezpieczniejsze i wymaga mniej mocowań. Przy pochyleniach powyżej 55° występują najmniejsze siły ssące, ale z powodu łatwości zsunięcia się dachówki od 65° pochylenia połaci należy mocowań wszystkie dachówki.
• Strefy wiatrowe: Podział Polski na strefy wiatrowe powinien być wykonany przez Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej wg zaleceń polskiej normy PN-77/B-02011. Obciążenia wywołane oddziaływaniem wiatru zwiększają się w miarę wzrostu numeracji stref. Najbardziej narażone na działanie wiatru są obszary nadmorskie oraz górzyste i tam należy szczególnie starannie dobierać mocowanie dachówek. Natomiast z moich doświadczeń wynika, że w pasie nadmorskim warto zwiększyć ilość mocowanych dachówek w stosunku do ilości zalecanej dla przynależnej im strefy II. W wysokich partiach gór należy mocowań wszystkie dachówki lub starannie przeprowadzić obliczenia stosując się do zaleceń normy PN-77/B-02011. W takich miejscach można wykorzystać zaletę dachówek ceramicznych, które w wersji zakładkowej mają dużo miejsca na dwóch zamkach, gdzie można zastosować odpowiednio zaprojektowane klamry zapewniające bezpieczeństwo.

"Wole Oko" z Dachówki Zakładkowej

"Wole oko" to typ lukarny tradycyjnie spotykany na dachach krytych dachówką holenderką lub karpiówką. Wskutek rosnącego zainteresowania inwestorów dachami o bardzo skomplikowanych kształtach wykonywanych przy użyciu różnorodnych materiałów pokryciowych, zainteresowanie to przenosi się również na dachy wykonywane z dachówki zakładkowej. Jeżeli lukarna typu "wole oko" ma być przykryta dachówkami zakładkowymi (z zamkami), to należy przestrzegać trzech podstawowych zasad: 1. Kąt pomiędzy krokwiami lukarny a krokwiami głównej połaci dachu nie może przekraczać 12°. 2. Stosunek wysokości lukarny do jej szerokości (u podstawy) musi być mniejszy od 1/8.

Historyczne Korzenie Czerwonej Dachówki

Jednym z najistotniejszych problemów występujących przy wznoszeniu budynków zawsze był i jest wybór odpowiedniego materiału na pokrycie dachu. Dawniej używano wyłącznie materiałów pochodzenia naturalnego. Pokrycia dachowe wykonywano ze słomy, trzciny, torfu, łupanego bambusa, z drewna, z płyt brązowych, ołowiu, płyt bazaltowych, marmurowych, łupka. Dachy dostosowane były do warunków klimatycznych. Forma dachu i materiał użyty do jego budowy zależały w dużej mierze od regionu, kraju i panującego tam klimatu. Na terenach nizinnych, gdzie uprawiano zboże, kryto połacie dachów łatwo dostępną słomą, najchętniej żytnią. W okolicach, gdzie występowały jeziora i nad zalewami morskimi, dachy najczęściej kryto łatwo dostępną trzciną, a na terenach lesistych i górzystych, bogatych w drewno stosowano deski (drąbice), korę drzewną i gont. Łatwopalność w/w materiałów pochodzenia roślinnego była przyczyną licznych pożarów, w związku z tym dawni budowniczowie ciągle poszukiwali jakichś innych, niepalnych materiałów pokryciowych.

Prawie we wszystkich znanych cywilizacjach i kulturach można spotkać różne ceramiczne wyroby budowlane. Występowały zarówno cegły, jak i dachówki, zazwyczaj w innych kształtach, wymiarach i postaciach znanych nam współcześnie. Iły do produkcji ceramicznych wyrobów budowlanych występują na całym świecie, ale iły odpowiadające wymogom procesu produkcji dachówki występują stosunkowo rzadko i dlatego zalicza się je do surowców zlokalizowanych. Wyrób dachówek wymaga odpowiedniej gliny, lepiej wyrobionej, o wyższej plastyczności. Dachówka z wypalanej gliny znana jest już od kilku tysięcy lat. Używano jej w Grecji, Etrurii, Rzymie, Chinach, Japonii i innych krajach. W Europie dachówki ceramiczne znane były od ponad 4000 lat. Pierwsze ślady dachówek ceramicznych odkryto w domu strycharza w Myloi koło Argos w Grecji; ich powstanie szacowane jest na ok. 2300 r. p.n.e. Najwcześniejszym przykładem zastosowania dachówek ceramicznych do krycia dachu jest dach greckiej świątyni Hery w Olimpii (ok. 640 p.n.e.). Znaleziono tam dwa typy dachówek: tzw. tegula - szerokie prostokątne lub kwadratowe, przeważnie wklęsłe oraz półcylindryczne dachówki łącznikowe, zwane imbrex. Dachówki tegula kładziono na podłożu dachu stroną wklęsłą do zewnątrz, a miejsca styku ich wzniesionych krawędzi nakrywano łącznikiem imbrex. Rzymskie dachówki ceramiczne opierały się na wzorach greckich, zarówno w kształtach jak i ich układzie, przy czym Rzymianie produkowali też płaskie dachówki typu tegula, układane tylko na zaprawie wapiennej bądź wiązane w dachu półcylindrycznym łącznikiem imbrex. Grecka nazwa dachówki tegula używana była dalej w Rzymie. Wraz z rzymskimi podbojami Cezara Juliusza Gajusa w 58 r. n.e., dotarła ona do innych krajów europejskich, gdzie przetrwała ok. 500 lat. Rzymianie budowali siedziby i garnizony wojskowe, które kryli dachówkami o wym. 45-55 cm długości i 35-40 cm szerokości.

W miarę rozwoju cywilizacji dachówki ceramiczne, w zależności od klimatu i rodzaju budowli, przekształcały się, tworząc kilka podstawowych rodzajów oraz kilkadziesiąt ich wariantów. Dachówki rzymskie - tegula i imbrex - stworzone były w ciepłej strefie klimatycznej, gdzie występowała mała ilość opadów i niski kąt nachylenia dachów. W Europie Północnej, z dużą ilością opadów, dachy wymagały większego kąta nachylenia, stąd wynikły zmiany w dawnych formach dachówek rzymskich. Te nowe dachówki ceramiczne pojawiły się od początku XI w. i stosowane były pierwotnie na dachach reprezentacyjnych budowli, głównie sakralnych i obronnych. Z biegiem czasu nastąpił rozwój innych rodzajów dachówek, przy czym cztery zdominowały pokrycia dachowe: klasztorne zwane mnich-mniszkami, karpiówki, esówki oraz marsylskie - zakładkowe tłoczone.

Podsumowanie Wartości Czerwonej Dachówki

Nawet wtedy, gdy przepisy nie wymuszają na nas decyzji o czerwonym pokryciu, ale większość domów ma dach utrzymany w tej kolorystyce, lepiej nie wybierajmy takiego, które będzie się wyróżniać na tle innych (na przykład zielonego lub niebieskiego). Lepiej będzie wyglądać dom pasujący do otoczenia niż na siłę oryginalny. Czerwona dachówka dodaje stonowanej zabudowie nieco kolorytu i uroku, stając się skuteczną receptą na ponadczasowe, trwałe i eleganckie pokrycie dachowe.